Profesyonel Makeup Ne Demek? Makyajdan Çok Daha Fazlası mı?
Son zamanlarda “profesyonel makeup”, “professional makeup” ya da “profesyonel makyaj” ifadelerini o kadar sık görmeye başladım ki, açıkçası bir noktada şu soruyu sormaya başladım: Profesyonel makeup denilen şey gerçekten kaliteli makyaj yapmak mı, yoksa kullanılan ürünlerden uygulama tekniğine, ışık bilgisine ve kişinin beklentisine kadar uzanan çok daha kapsamlı bir iş mi?
Bir düğün makyajıyla günlük makyajın aynı olmadığını hepimiz biliyoruz. Fakat profesyonel makeup ile sıradan makyaj arasındaki fark tam olarak nerede başlıyor? Pahalı ürün kullanmak yeterli mi? Bir makyajın profesyonel görünmesini sağlayan şey kusursuz cilt görüntüsü mü, yoksa kişinin yüzünü değiştirmeden güçlü yönlerini ortaya çıkarması mı?
Üstelik konuya kadın ve erkeklerin farklı açılardan yaklaşması da ilginç sonuçlar ortaya çıkarabiliyor. Burada “kadınlar şöyledir, erkekler böyledir” gibi kolay genellemelere gitmek yerine, bazı erkeklerin daha ölçülebilir sonuçlara, bazı kadınların ise sosyal ve duygusal deneyimlere ağırlık verdiği yaklaşımları karşılaştırmanın daha anlamlı olduğunu düşünüyorum. Çünkü gerçek hayatta makyaj deneyimi cinsiyetten çok kişinin mesleğine, yaşına, kültürüne, kişisel tercihine ve maruz kaldığı toplumsal beklentilere göre değişebiliyor.
Peki sizce profesyonel makeup tam olarak ne demek?
Profesyonel Makeup Sadece “Daha Çok Makyaj” Değil
Öncelikle kavramı netleştirmek gerekiyor. “Profesyonel makeup” genel olarak profesyonel makyaj sanatçısı tarafından, belirli bir amaç ve ortam için planlanarak uygulanan makyaj anlamında kullanılıyor.
Buradaki kritik kelime “planlanarak”.
Örneğin bir profesyonel makeup artist düğün makyajı yaparken yalnızca kişinin yüzüne fondöten sürmez. Cilt tipini, yüz şeklini, kullanılacak ışığı, fotoğraf ve video çekimini, makyajın kaç saat dayanması gerektiğini, kıyafeti, saç modelini ve kişinin istediği görünümü birlikte değerlendirir.
Televizyon makyajı ise başka bir konudur. Sahne makyajında uzak mesafeden algılanabilirlik daha önemli olabilir. Fotoğraf çekiminde ışığın makyaj üzerindeki etkisi hesaba katılır. Gelin makyajında ise hem gerçek hayatta doğal görünmek hem de fotoğraflarda yeterince belirgin olmak gerekebilir.
Dolayısıyla profesyonellik, ürün miktarından ziyade amaç + teknik + hijyen + dayanıklılık + kişiselleştirme birleşimidir.
ABD Gıda ve İlaç Dairesi FDA da fondöten, allık, pudra, far, eyeliner ve maskara gibi ürünleri kozmetik kapsamında değerlendiriyor. Ancak “kozmetik” olması tek başına bir ürünün profesyonel olduğu anlamına gelmiyor.
U.S. Food and Drug Administration
+1
Bu ayrım bence oldukça önemli: profesyonel ürün ile profesyonel uygulama aynı şey değildir.
Erkeklerin Daha Veri Odaklı Yaklaşımı: Sonuç Ölçülebilir mi?
Bazı erkek kullanıcıların profesyonel makeup konusuna yaklaşımında daha analitik bir soru öne çıkabiliyor:
“Sonuçta ne değişti?”
Bu bakış açısında makyaj; dayanıklılık, kapatıcılık, renk uyumu, ürün performansı, maliyet ve zaman gibi ölçülebilir kriterler üzerinden değerlendirilebiliyor.
Örneğin bir erkek müşterinin düğün makyajına ilişkin değerlendirmesi şu şekilde olabilir:
Makyaj kaç saat bozulmadan kaldı?
Fotoğraflarda cilt nasıl göründü?
Ürünler terleme karşısında ne kadar dayanıklıydı?
Ödenen ücret alınan hizmetle orantılı mıydı?
Uygulama ne kadar sürdü?
Ürünler ciltte rahatsızlık yarattı mı?
Bu yaklaşımın kesinlikle küçümsenecek bir tarafı yok. Hatta profesyonel hizmeti değerlendirmek için oldukça kullanışlı.
Fakat burada bir sınır ortaya çıkıyor: Makyajın başarısını yalnızca teknik performansla ölçmek mümkün mü?
Bir ürün sekiz saat dayanabilir ama kişi kendisini aynada kötü hissedebilir. Fondöten fotoğrafta kusursuz çıkabilir ama kişi kendi yüzünü tanımadığını düşünebilir.
Dolayısıyla objektif ölçütler önemli olsa da tek başına yeterli olmayabilir.
Kadınların Deneyimlerinde Sosyal ve Duygusal Boyut Neden Öne Çıkabiliyor?
Kadınların makyaj deneyimlerinde ise teknik sonuçların yanında kendini nasıl hissettiği, çevrenin beklentileri ve görünüş üzerinden yapılan değerlendirmeler daha görünür hale gelebiliyor.
Burada “kadınlar duygusaldır” gibi biyolojik veya karakter temelli bir açıklama yapmak doğru olmaz. Bunun yerine toplumsal koşullara bakmak gerekiyor.
Örneğin iş görüşmesine giden iki kişinin aynı makyajı kullanması, toplum tarafından aynı şekilde yorumlanmayabilir. Bir kadının “bakımlı” görünmesi beklenirken, fazla makyaj yaptığı düşünüldüğünde de eleştirilebilmesi mümkündür. Yani kadın açısından bazen iki taraflı bir baskı oluşabilir:
Makyaj yapmazsa bakımsız, fazla yaparsa yapay.
1997 yılında yayımlanan ve farklı iş ortamlarından 20 kadınla yapılan görüşmelere dayanan bir araştırma, işyerindeki makyaj beklentilerinin sağlık, cinsellik ve güvenilirlik algılarıyla ilişkilendirilebildiğini ortaya koymuştu.
Sage Journals
Daha yeni bir saha deneyinde ise 136 perakende mağazasında kadın ve erkek adayların kozmetik kullanımı üzerinden algılanan kişilerarası ayrımcılık incelendi. Çalışmada makyajla kadınsılığını artıran kadınların daha az kişilerarası ayrımcılıkla karşılaştığı görülürken, erkeklerde kozmetik kullanımının benzer bir fark yaratmadığı raporlandı.
ScienceDirect
+1
Bu sonuç “kadınlar makyaj yapmalı” anlamına gelmiyor. Tam tersine, neden bazı kadınların makyajı kişisel tercihten ziyade sosyal bir gereklilik gibi hissedebildiğini sorgulamamız gerektiğini gösteriyor.
Profesyonel Makeup ile Toplumsal Baskı Arasındaki İnce Çizgi
Bence konunun en ilginç taraflarından biri burada.
Makyaj aynı anda hem özgürleştirici hem de baskı oluşturucu olabilir.
Bir kadın için profesyonel makeup, uzun süredir rahatsız olduğu bir cilt görünümünü kapatmak ve kendisini daha özgüvenli hissetmek anlamına gelebilir.
Başka bir kadın içinse aynı işlem “insanlar beni böyle görmeli” düşüncesinin sonucu olabilir.
İki kişi dışarıdan aynı makyajı taşıyor olabilir fakat o makyajın onlar açısından anlamı tamamen farklıdır.
Araştırmalar da görünüş standartlarının özellikle kadınlar açısından daha katı, homojen ve yaygın olabildiğini gösteriyor. Sekiz farklı çalışmayı inceleyen bir araştırmada kadınların günlük yaşamda erkeklere kıyasla daha katı ve yaygın ideal görünüş mesajlarına maruz kaldığı; daha esnek olmayan standartların beden imajı üzerinde daha olumsuz etkiler yaratabildiği bildirildi.
PubMed
+1
Bu nedenle profesyonel makeup hakkında konuşurken yalnızca “hangi fondöten daha iyi?” sorusuna odaklanmak biraz eksik kalıyor.
Belki de daha önemli soru şu:
Kime göre iyi?
Aynı Makyaj, Farklı Deneyimler
Bir örnek üzerinden düşünelim.
25 yaşındaki bir kadın bankada çalışıyor ve günlük olarak çok hafif makyaj yapıyor. Özel günlerde profesyonel makeup artist tercih ediyor. Onun için profesyonel makyaj, günlük hayatta uygulayamayacağı kadar detaylı bir görünüm değil; düğün fotoğraflarında yüzünün dengeli görünmesini sağlamak.
Son zamanlarda “profesyonel makeup”, “professional makeup” ya da “profesyonel makyaj” ifadelerini o kadar sık görmeye başladım ki, açıkçası bir noktada şu soruyu sormaya başladım: Profesyonel makeup denilen şey gerçekten kaliteli makyaj yapmak mı, yoksa kullanılan ürünlerden uygulama tekniğine, ışık bilgisine ve kişinin beklentisine kadar uzanan çok daha kapsamlı bir iş mi?
Bir düğün makyajıyla günlük makyajın aynı olmadığını hepimiz biliyoruz. Fakat profesyonel makeup ile sıradan makyaj arasındaki fark tam olarak nerede başlıyor? Pahalı ürün kullanmak yeterli mi? Bir makyajın profesyonel görünmesini sağlayan şey kusursuz cilt görüntüsü mü, yoksa kişinin yüzünü değiştirmeden güçlü yönlerini ortaya çıkarması mı?
Üstelik konuya kadın ve erkeklerin farklı açılardan yaklaşması da ilginç sonuçlar ortaya çıkarabiliyor. Burada “kadınlar şöyledir, erkekler böyledir” gibi kolay genellemelere gitmek yerine, bazı erkeklerin daha ölçülebilir sonuçlara, bazı kadınların ise sosyal ve duygusal deneyimlere ağırlık verdiği yaklaşımları karşılaştırmanın daha anlamlı olduğunu düşünüyorum. Çünkü gerçek hayatta makyaj deneyimi cinsiyetten çok kişinin mesleğine, yaşına, kültürüne, kişisel tercihine ve maruz kaldığı toplumsal beklentilere göre değişebiliyor.
Peki sizce profesyonel makeup tam olarak ne demek?
Profesyonel Makeup Sadece “Daha Çok Makyaj” Değil
Öncelikle kavramı netleştirmek gerekiyor. “Profesyonel makeup” genel olarak profesyonel makyaj sanatçısı tarafından, belirli bir amaç ve ortam için planlanarak uygulanan makyaj anlamında kullanılıyor.
Buradaki kritik kelime “planlanarak”.
Örneğin bir profesyonel makeup artist düğün makyajı yaparken yalnızca kişinin yüzüne fondöten sürmez. Cilt tipini, yüz şeklini, kullanılacak ışığı, fotoğraf ve video çekimini, makyajın kaç saat dayanması gerektiğini, kıyafeti, saç modelini ve kişinin istediği görünümü birlikte değerlendirir.
Televizyon makyajı ise başka bir konudur. Sahne makyajında uzak mesafeden algılanabilirlik daha önemli olabilir. Fotoğraf çekiminde ışığın makyaj üzerindeki etkisi hesaba katılır. Gelin makyajında ise hem gerçek hayatta doğal görünmek hem de fotoğraflarda yeterince belirgin olmak gerekebilir.
Dolayısıyla profesyonellik, ürün miktarından ziyade amaç + teknik + hijyen + dayanıklılık + kişiselleştirme birleşimidir.
ABD Gıda ve İlaç Dairesi FDA da fondöten, allık, pudra, far, eyeliner ve maskara gibi ürünleri kozmetik kapsamında değerlendiriyor. Ancak “kozmetik” olması tek başına bir ürünün profesyonel olduğu anlamına gelmiyor.
U.S. Food and Drug Administration
+1
Bu ayrım bence oldukça önemli: profesyonel ürün ile profesyonel uygulama aynı şey değildir.
Erkeklerin Daha Veri Odaklı Yaklaşımı: Sonuç Ölçülebilir mi?
Bazı erkek kullanıcıların profesyonel makeup konusuna yaklaşımında daha analitik bir soru öne çıkabiliyor:
“Sonuçta ne değişti?”
Bu bakış açısında makyaj; dayanıklılık, kapatıcılık, renk uyumu, ürün performansı, maliyet ve zaman gibi ölçülebilir kriterler üzerinden değerlendirilebiliyor.
Örneğin bir erkek müşterinin düğün makyajına ilişkin değerlendirmesi şu şekilde olabilir:
Makyaj kaç saat bozulmadan kaldı?
Fotoğraflarda cilt nasıl göründü?
Ürünler terleme karşısında ne kadar dayanıklıydı?
Ödenen ücret alınan hizmetle orantılı mıydı?
Uygulama ne kadar sürdü?
Ürünler ciltte rahatsızlık yarattı mı?
Bu yaklaşımın kesinlikle küçümsenecek bir tarafı yok. Hatta profesyonel hizmeti değerlendirmek için oldukça kullanışlı.
Fakat burada bir sınır ortaya çıkıyor: Makyajın başarısını yalnızca teknik performansla ölçmek mümkün mü?
Bir ürün sekiz saat dayanabilir ama kişi kendisini aynada kötü hissedebilir. Fondöten fotoğrafta kusursuz çıkabilir ama kişi kendi yüzünü tanımadığını düşünebilir.
Dolayısıyla objektif ölçütler önemli olsa da tek başına yeterli olmayabilir.
Kadınların Deneyimlerinde Sosyal ve Duygusal Boyut Neden Öne Çıkabiliyor?
Kadınların makyaj deneyimlerinde ise teknik sonuçların yanında kendini nasıl hissettiği, çevrenin beklentileri ve görünüş üzerinden yapılan değerlendirmeler daha görünür hale gelebiliyor.
Burada “kadınlar duygusaldır” gibi biyolojik veya karakter temelli bir açıklama yapmak doğru olmaz. Bunun yerine toplumsal koşullara bakmak gerekiyor.
Örneğin iş görüşmesine giden iki kişinin aynı makyajı kullanması, toplum tarafından aynı şekilde yorumlanmayabilir. Bir kadının “bakımlı” görünmesi beklenirken, fazla makyaj yaptığı düşünüldüğünde de eleştirilebilmesi mümkündür. Yani kadın açısından bazen iki taraflı bir baskı oluşabilir:
Makyaj yapmazsa bakımsız, fazla yaparsa yapay.
1997 yılında yayımlanan ve farklı iş ortamlarından 20 kadınla yapılan görüşmelere dayanan bir araştırma, işyerindeki makyaj beklentilerinin sağlık, cinsellik ve güvenilirlik algılarıyla ilişkilendirilebildiğini ortaya koymuştu.
Sage Journals
Daha yeni bir saha deneyinde ise 136 perakende mağazasında kadın ve erkek adayların kozmetik kullanımı üzerinden algılanan kişilerarası ayrımcılık incelendi. Çalışmada makyajla kadınsılığını artıran kadınların daha az kişilerarası ayrımcılıkla karşılaştığı görülürken, erkeklerde kozmetik kullanımının benzer bir fark yaratmadığı raporlandı.
ScienceDirect
+1
Bu sonuç “kadınlar makyaj yapmalı” anlamına gelmiyor. Tam tersine, neden bazı kadınların makyajı kişisel tercihten ziyade sosyal bir gereklilik gibi hissedebildiğini sorgulamamız gerektiğini gösteriyor.
Profesyonel Makeup ile Toplumsal Baskı Arasındaki İnce Çizgi
Bence konunun en ilginç taraflarından biri burada.
Makyaj aynı anda hem özgürleştirici hem de baskı oluşturucu olabilir.
Bir kadın için profesyonel makeup, uzun süredir rahatsız olduğu bir cilt görünümünü kapatmak ve kendisini daha özgüvenli hissetmek anlamına gelebilir.
Başka bir kadın içinse aynı işlem “insanlar beni böyle görmeli” düşüncesinin sonucu olabilir.
İki kişi dışarıdan aynı makyajı taşıyor olabilir fakat o makyajın onlar açısından anlamı tamamen farklıdır.
Araştırmalar da görünüş standartlarının özellikle kadınlar açısından daha katı, homojen ve yaygın olabildiğini gösteriyor. Sekiz farklı çalışmayı inceleyen bir araştırmada kadınların günlük yaşamda erkeklere kıyasla daha katı ve yaygın ideal görünüş mesajlarına maruz kaldığı; daha esnek olmayan standartların beden imajı üzerinde daha olumsuz etkiler yaratabildiği bildirildi.
PubMed
+1
Bu nedenle profesyonel makeup hakkında konuşurken yalnızca “hangi fondöten daha iyi?” sorusuna odaklanmak biraz eksik kalıyor.
Belki de daha önemli soru şu:
Kime göre iyi?
Aynı Makyaj, Farklı Deneyimler
Bir örnek üzerinden düşünelim.
25 yaşındaki bir kadın bankada çalışıyor ve günlük olarak çok hafif makyaj yapıyor. Özel günlerde profesyonel makeup artist tercih ediyor. Onun için profesyonel makyaj, günlük hayatta uygulayamayacağı kadar detaylı bir görünüm değil; düğün fotoğraflarında yüzünün dengeli görünmesini sağlamak.